సిద్దిపేట రాజకీయ చైతన్యానికి కొత్త దిశ ఎప్పుడు ?
ఎస్సీ , బీసీల రాజకీయ ప్రాతినిధ్యంపై అంతర్మథనం .. రాజ్యాధికారం దిశగా అడుగులు ఎప్పుడు ?
సిద్దిపేట గడ్డపై సామాజిక చైతన్యానికి కొదవలేదు .. కానీ రాజకీయ ప్రాతినిధ్యంలో ఆశించిన మార్పు వచ్చిందా ?
ఉద్యమాలకు పురుడుపోసిన నేల.. రాజకీయ చైతన్యానికి ప్రతీక.. అభివృద్ధి పథంలో ముందుకు సాగుతున్న ప్రాంతం.. ఇదీ సిద్దిపేట నియోజకవర్గానికి ఉన్న గుర్తింపు. తెలంగాణ ఉద్యమంలోనూ, రాష్ట్ర రాజకీయాల్లోనూ సిద్దిపేట తనదైన ముద్ర వేసుకుంది. జిల్లా ఆవిర్భావం పదేళ్లు పూర్తి చేసుకున్న సందర్భంగా అభివృద్ధి, సంక్షేమం, రాజకీయ ప్రస్థానంపై చర్చ జరుగుతున్న వేళ.. నియోజకవర్గంలో సామాజిక వర్గాల రాజకీయ ప్రాతినిధ్యం మరోసారి చర్చనీయాంశంగా మారుతోంది.
అభివృద్ధి ఎంత సాధించాం? ప్రజలకు ఎలాంటి ప్రయోజనాలు అందాయి? అనే ప్రశ్నలతోపాటు.. వివిధ సామాజిక వర్గాలకు రాజకీయ అధికారంలో ఎంతవరకు భాగస్వామ్యం లభిస్తోంది? ముఖ్యంగా ఎస్సీ, బీసీ వర్గాలకు నాయకత్వ అవకాశాలు ఎలా పెరుగుతాయి? అనే ప్రశ్నలు కూడా ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంటున్నాయి.
రాజకీయ ప్రాతినిధ్యంపై ప్రశ్నలెన్నో !
సిద్దిపేట నియోజకవర్గ రాజకీయ చరిత్రను పరిశీలిస్తే పలువురు ప్రముఖ నాయకులు ప్రజాప్రతినిధులుగా ఎదిగి, రాష్ట్రస్థాయి రాజకీయాల్లో కీలక పాత్ర పోషించారు. దివంగత సీనియర్ నాయకుడు మదన్‌మోహన్‌ నుంచి కేసీఆర్ రాజకీయ ప్రస్థానం వరకు సిద్దిపేట రాజకీయ పరిణామాలు రాష్ట్ర రాజకీయాలపై ప్రభావం చూపాయి. కేసీఆర్ ముఖ్యమంత్రిగా రెండు పర్యాయాలు బాధ్యతలు నిర్వర్తించిన నేపథ్యంలో ఈ ప్రాంత రాజకీయ ప్రాధాన్యం మరింత పెరిగింది.
అయితే, ఇంతటి రాజకీయ చరిత్ర కలిగిన నియోజకవర్గంలో ఎస్సీ, బీసీ సామాజిక వర్గాలకు ఎమ్మెల్యే స్థాయి నాయకత్వ అవకాశాలు ఎంతవరకు లభించాయి? ఆయా వర్గాల నుంచి బలమైన నాయకత్వం ఎదిగేందుకు ఎలాంటి పరిస్థితులు అనుకూలిస్తున్నాయి? ఎలాంటి అవరోధాలు ఎదురవుతున్నాయి? అనే అంశాలపై సమగ్ర చర్చ జరగాల్సిన అవసరం ఉంది.
ఇక్కడ మరో విషయాన్ని స్పష్టంగా గుర్తించాలి. ఒక నియోజకవర్గం ఎస్సీ లేదా బీసీ వర్గానికి రిజర్వ్ కావడం, ఆయా వర్గాలకు చెందిన నాయకులు జనరల్ నియోజకవర్గంలో పోటీ చేసి గెలవడం రెండు వేర్వేరు అంశాలు. సిద్దిపేట ఎమ్మెల్యే స్థానం ప్రస్తుతం జనరల్ స్థానంగా కొనసాగుతున్న నేపథ్యంలో, రిజర్వేషన్‌పై చర్చతోపాటు అన్ని సామాజిక వర్గాల నాయకులకు రాజకీయంగా ఎదిగే అవకాశాలపైనా దృష్టి సారించాల్సి ఉంది.
జనాభా ప్రాతినిధ్యంగా మారాలంటే ?
ఒక సామాజిక వర్గానికి జనాభా ఎక్కువగా ఉండటం మాత్రమే రాజకీయ ప్రాతినిధ్యానికి హామీ ఇవ్వదు. సంఘటిత శక్తి, నాయకత్వ లక్షణాలు, ప్రజలతో నిరంతర సంబంధాలు, రాజకీయ అవగాహన, ఆర్థిక వనరులు, పార్టీల్లో నిర్ణయాత్మక స్థానం వంటి అనేక అంశాలు ఎన్నికల రాజకీయాలను ప్రభావితం చేస్తాయి.
ఎస్సీ, బీసీ వర్గాల్లో విద్యావంతులు, ఉద్యోగులు, యువత, సామాజిక కార్యకర్తలు ఉన్నప్పటికీ.. వారందరినీ ఒక ఉమ్మడి ప్రజాస్వామ్య వేదికపైకి తీసుకురావడం ఎంతవరకు సాధ్యమవుతోంది? స్థానిక సమస్యలపై సమిష్టి కార్యాచరణ రూపొందిస్తున్నారా? యువతకు నాయకత్వ బాధ్యతలు అప్పగిస్తున్నారా? అనే ప్రశ్నలు ఆత్మపరిశీలనకు దారితీయాలి.
ప్రజా సమస్యలపై స్పందించడం, ప్రభుత్వ పథకాల ప్రయోజనాలను ప్రజలకు చేరవేయడం ఎంత ముఖ్యమో.. రాజకీయ నిర్ణయాల్లో తమ వాణిని వినిపించడం కూడా అంతే ముఖ్యం. కేవలం ఎన్నికల సమయంలో సమావేశాలు, నినాదాలు, ప్రకటనలకే పరిమితమైతే దీర్ఘకాలిక రాజకీయ మార్పు సాధించడం కష్టమే.
నినాదాల నుంచి కార్యాచరణకు వెళ్లేదెప్పుడు ?
‘మేమెంతో.. మాకంత’ అనే నినాదం సామాజిక న్యాయం, సమాన అవకాశాల ఆకాంక్షను ప్రతిబింబిస్తుంది. అయితే ఆ నినాదం పత్రికా ప్రకటనల్లో, సమావేశాల్లో వినిపించడంతోనే మార్పు సాధ్యంకాదు. దానిని కార్యాచరణలోకి తీసుకెళ్లేందుకు స్పష్టమైన ప్రణాళిక అవసరం.
ఎస్సీ, బీసీ సంఘాలు పరస్పర భేదాలను పక్కనపెట్టి ఉమ్మడి ప్రజా సమస్యలపై పనిచేయాలి. గ్రామాలు, వార్డుల స్థాయిలో సమావేశాలు నిర్వహించాలి. యువతకు రాజకీయ రాజ్యాంగంపై అవగాహన కల్పించాలి. స్థానిక సంస్థల నుంచి ప్రారంభించి, ప్రజాప్రతినిధులుగా ఎదిగేలా నాయకత్వ శిక్షణ అందించాలి. రాజకీయ పార్టీల్లో టికెట్ల కేటాయింపు, పదవుల పంపిణీ, నిర్ణయాత్మక కమిటీల్లో ప్రాతినిధ్యం వంటి అంశాలపై ఆధారాలతో కూడిన చర్చ జరగాలి.
అదే సమయంలో, ఎస్సీ, బీసీ వర్గాలకు చెందిన నాయకులు కేవలం తమ సామాజిక వర్గ సమస్యలకే పరిమితం కాకుండా.. రహదారులు, విద్య, వైద్యం, ఉపాధి, వ్యవసాయం, పట్టణాభివృద్ధి వంటి సమగ్ర ప్రజా సమస్యలపై కూడా ప్రజల్లో విశ్వసనీయత సంపాదించాలి. సామాజిక గుర్తింపుతోపాటు ప్రజాసేవ, సమర్థత, పారదర్శకత నాయకత్వానికి పునాదులుగా నిలవాలి.
పదవుల హామీలేనా .. నిర్ణయాధికారంలో భాగస్వామ్యమా ?
రాజకీయాల్లో వివిధ పదవులపై ఆశలు కల్పించడం సహజమే. అయితే నామినేటెడ్ పదవులు, కార్పొరేషన్ పదవులు లేదా ఇతర అవకాశాలపై ఇచ్చే హామీలకు, వాస్తవంగా నిర్ణయాలు తీసుకునే అధికారంలో భాగస్వామ్యం లభించడానికి మధ్య తేడా ఉంది.
సామాజిక వర్గాల నాయకులు ఈ వ్యత్యాసాన్ని గుర్తించాలి. పదవుల హామీల కోసం మాత్రమే కాకుండా, తమ వర్గాల విద్య, ఉపాధి, భూమి, సంక్షేమం, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యం వంటి దీర్ఘకాలిక ప్రయోజనాల కోసం నిరంతరంగా పనిచేయాలి. నాయకత్వాన్ని ప్రశ్నించే హక్కును, ప్రజాప్రతినిధుల పనితీరును సమీక్షించే బాధ్యతను ప్రజలు వినియోగించుకోవాలి.
రాజకీయ నాయకత్వం ఏ ఒక్క కుటుంబానికో, సామాజిక వర్గానికో శాశ్వతంగా పరిమితం కావాల్సిన అవసరం లేదు. ప్రజాస్వామ్యంలో ప్రజల మద్దతు, అభ్యర్థుల సామర్థ్యం, ప్రజా సమస్యలపై వారి నిబద్ధత ఆధారంగా ఎవరైనా ఎదిగే అవకాశం ఉంటుంది. ఆ అవకాశాన్ని సద్వినియోగం చేసుకునేలా ఎస్సీ, బీసీ వర్గాల్లో రాజకీయ చైతన్యం మరింత బలోపేతం కావాల్సి ఉంది.
నియోజకవర్గాల పునర్విభజనపైనే ఆశలా ?
నియోజకవర్గాల పునర్విభజన జరిగితే రాజకీయ సమీకరణాలు మారవచ్చనే ఆశ కొందరిలో కనిపిస్తోంది. అయితే భవిష్యత్తులో జరిగే పునర్విభజన వల్ల సిద్దిపేట నియోజకవర్గానికి లేదా ఏదైనా నిర్దిష్ట సామాజిక వర్గానికి రిజర్వేషన్ లభిస్తుందని ఇప్పుడే చెప్పలేం. అలాంటి నిర్ణయాలు చట్టపరమైన నిబంధనలు, అధికారిక ప్రక్రియలు, వర్తించే ప్రమాణాలపై ఆధారపడి ఉంటాయి.
అందువల్ల రిజర్వేషన్ కోసం ఎదురుచూడటంతోపాటు, ప్రస్తుత రాజకీయ వ్యవస్థలోనే నాయకత్వాన్ని నిర్మించుకోవడంపై దృష్టి పెట్టాలి. స్థానిక సంస్థల్లో ప్రాతినిధ్యం పెంచుకోవడం, ప్రజా సమస్యలపై ఉద్యమించడం, అన్ని వర్గాల మద్దతు పొందడం, రాజకీయ పార్టీల్లో నిర్ణయాత్మక పాత్ర సాధించడం వంటి మార్గాల్లో ముందుకు సాగాలి.
మార్పు సమిష్టి సంకల్పo అవసరం
సిద్దిపేట అభివృద్ధి ప్రయాణం, తెలంగాణ ఉద్యమ చరిత్ర గర్వించదగినవే. అదే సమయంలో సామాజిక న్యాయం, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యం, సమాన అవకాశాలపై ప్రశ్నించడం కూడా ప్రజాస్వామ్యంలో అంతర్భాగమే. అభివృద్ధి అంటే రహదారులు, భవనాలు, సంక్షేమ పథకాలు మాత్రమే కాదు.. అన్ని వర్గాల ప్రజలకు అవకాశాలు అందడం, నాయకత్వంలో వైవిధ్యం పెరగడం, ప్రజల ఆకాంక్షలకు నిర్ణయాత్మక స్థానం లభించడం కూడా.
ఎస్సీ, బీసీ వర్గాల నాయకులు పరస్పర ఐక్యతను బలోపేతం చేసుకుంటూ, యువతను భాగస్వాములను చేస్తూ, ప్రజాక్షేత్రంలో నిరంతర కార్యాచరణ చేపట్టాల్సిన సమయం ఆసన్నమైంది. కేవలం రిజర్వేషన్ వస్తేనే రాజకీయ అవకాశం లభిస్తుందనే ఆలోచనను దాటి, జనరల్ స్థానాల్లోనూ పోటీ చేసే స్థాయిలో నాయకత్వాన్ని తీర్చిదిద్దుకోవడం దీర్ఘకాలిక లక్ష్యంగా ఉండాలి.
సిద్దిపేట రాజకీయాల్లో కొత్త నాయకత్వానికి అవకాశం కల్పించాలనే చర్చ ప్రజాస్వామ్యబద్ధంగా, ఆధారాలతో, పరస్పర గౌరవంతో ముందుకు సాగాలి. సామాజిక వర్గాల మధ్య విభేదాలు పెంచడం కాకుండా, సమాన అవకాశాల కోసం నిర్మాణాత్మక చర్చకు దారితీయాలి.
ముగింపుగా .. సిద్దిపేట రాజకీయ చైతన్యం కొత్త దశలోకి అడుగుపెడుతుందా? ఎస్సీ, బీసీ వర్గాలు తమ ఆకాంక్షలను ఆచరణాత్మక కార్యాచరణగా మార్చుకుంటాయా? రాజకీయ ప్రాతినిధ్యంపై జరుగుతున్న చర్చ భవిష్యత్తులో ఎలాంటి మార్పులకు దారి తీస్తుంది? ఈ ప్రశ్నలకు సమాధానాలు కాలంతోపాటు ప్రజాస్వామ్య ప్రక్రియలో తేలాల్సి ఉంది.
వ్యాసకర్త:
దేవులపల్లి భూపతి
ఎం.ఫిల్., ఎం.ఏ., డి.ఎడ్.
గేయ రచయిత, జర్నలిస్ట్
సెల్: 9642228313
