పాకిస్థాన్ డిజిటల్ రంగంలో చైనా పట్టు, దీర్ఘకాల సాంకేతిక ఆధారపడటంతో సార్వభౌమాధికారానికి ముప్పు అని నివేదిక హెచ్చరిక

సూర్య అంతర్జాతీయ డెస్క్: పాకిస్థాన్ డిజిటల్ ఆర్థిక వ్యవస్థలో చైనా పాత్ర పెరుగుతుండటం ఆధునికీకరణను వేగవంతం చేస్తున్నప్పటికీ, చైనా సాంకేతికతపై దీర్ఘకాలం ఆధారపడాల్సి వస్తుందన్న ఆందోళనలు పెరుగుతున్నాయని ఒక కొత్త నివేదిక పేర్కొంది. గ్రీస్‌కు చెందిన ఒక ప్రచురణ విడుదల చేసిన ఈ నివేదికలో, హువావే వంటి చైనా సాంకేతిక సంస్థలు పాకిస్థాన్ టెలికమ్యూనికేషన్లు, క్లౌడ్ కంప్యూటింగ్, స్మార్ట్ సిటీలు, కృత్రిమ మేధ రంగాల్లో ఎక్కువగా చొచ్చుకుపోయాయని పేర్కొన్నారు.

ఒక దేశ డేటాబేస్‌లు, క్లౌడ్ మౌలిక సదుపాయాలు, టెలికమ్ పరికరాలు, సైబర్ భద్రతా నిర్మాణం ఒకే సాంకేతిక వ్యవస్థ చుట్టూ నిర్మితమైతే, ఆ తర్వాత ఇతర వ్యవస్థలకు మారడం ఖర్చుతో కూడుకున్నదని, కార్యాచరణపరంగా కష్టమని నివేదిక హెచ్చరించింది. ఇది "సాంకేతిక లాక్-ఇన్"కు దారితీయవచ్చని, పాకిస్థాన్ జాతీయ సార్వభౌమాధికారాన్ని పరిమితం చేసేంత బలమైన సాంకేతిక ఆధారపడటం ఏర్పడవచ్చని అభిప్రాయపడింది. ఫైబర్ ఆప్టిక్ కేబుళ్లు, ఉపగ్రహ లింకులు, సర్వర్లు, డేటా కేంద్రాలు, టెలికమ్ పరికరాల వంటి భౌతిక అనుసంధానం డేటా పాలన, సాఫ్ట్‌వేర్ వ్యవస్థలు, దీర్ఘకాలిక వ్యూహాత్మక ప్రభావం వంటి అంశాల నుంచి వేరు చేయలేనిదిగా మారుతోందని కూడా పేర్కొంది.

చైనా సంస్థలు పాకిస్థాన్ విద్యార్థులు, నిపుణులకు కృత్రిమ మేధ, సైబర్ భద్రత, క్లౌడ్ సేవల్లో శిక్షణ కార్యక్రమాలు నిర్వహిస్తున్నాయని, ఇవి మానవ వనరుల అభివృద్ధికి, డిజిటల్ సన్నద్ధతకు ఉపయోగపడతాయని నివేదిక అంగీకరించింది. అయితే ఇంజినీర్లు, ప్రభుత్వ సంస్థలు, ప్రైవేటు కంపెనీలు చైనా యాజమాన్య వ్యవస్థలపైనే శిక్షణ పొందితే, ప్రత్యామ్నాయాలకు మారడం చాలా ఖరీదవుతుందని విమర్శకులు హెచ్చరిస్తున్నారు. కీలక జాతీయ మౌలిక సదుపాయాల్లోకి సాంకేతికత చేరినప్పుడు, జాతీయ డేటాబేస్‌లు, సైబర్ భద్రతా వ్యవస్థలు, డిజిటల్ పాలన వేదికలను చైనా సంస్థలతో సన్నిహిత సహకారంతో అభివృద్ధి చేసే పరిస్థితి రావచ్చని కూడా అభిప్రాయపడింది.

చైనా పాకిస్థాన్ ఆర్థిక కారిడార్ రెండో దశ (సీపీఈసీ 2.0) రహదారులు, ఇంధనం దాటి పారిశ్రామిక అభివృద్ధి, వ్యవసాయం, డిజిటల్ అనుసంధానంపై దృష్టి పెడుతోందని నివేదిక తెలిపింది. ఈ డిజిటల్ అనుసంధానం వల్ల పాకిస్థాన్ సొంతంగా భారీ పెట్టుబడులు, ఏళ్ల సమయం పెట్టాల్సిన సాంకేతికత లభిస్తోంది. అయితే చైనా విస్తృత డిజిటల్ సిల్క్ రోడ్ వ్యూహం చైనా సాంకేతిక ప్రమాణాలను, వేదికలను, మౌలిక సదుపాయాలను విదేశాల్లో విస్తరించడమే లక్ష్యంగా పెట్టుకుందని నివేదిక ఆరోపించింది. ఈ ఆరోపణలపై చైనా, పాకిస్థాన్ ప్రభుత్వాల నుంచి స్పందన ఇంకా వెలువడలేదు.