ఏపీని నిలువునా దెబ్బకొట్టిన ‘ఎల్ నినో’

సూర్య వ్యవసాయ డెస్క్: పసిఫిక్ మహాసముద్రంలో ఏర్పడిన ప్రతికూల ‘ఎల్ నినో’ (El Niño) వాతావరణ పరిణామాలు ఆంధ్రప్రదేశ్ వ్యవసాయ రంగాన్ని కోలుకోలేని దెబ్బతీశాయి. నైరుతి రుతుపవనాల సీజన్ ముగిసే సమయానికి రాష్ట్రంలో సాధారణం కంటే భారీగా వర్షపాత లోటు నమోదైంది. తీవ్రమైన వర్షాభావ పరిస్థితులు, ఎండిపోతున్న పంటలు, అడుగంటిన రిజర్వాయర్ల పరిస్థితిని పరిగణనలోకి తీసుకున్న రాష్ట్ర ప్రభుత్వం.. ఏకంగా **21 జిల్లాల పరిధిలోని 388 మండలాలను కరువు ప్రభావిత మండలాలుగా** అధికారికంగా ప్రకటించింది. వీటిలో 283 మండలాలు ‘తీవ్ర కరువు’ (Severe Drought) జాబితాలో ఉండటం సమస్య తీవ్రతకు అద్దం పడుతోంది.
గణనీయంగా తగ్గిన వర్షపాతం – రాయలసీమ విలవిల
భారీ వర్షపాత లోటు: జూన్ 1 నుంచి సెప్టెంబర్ ముగిసే వరకు రాష్ట్రంలో సాధారణం కంటే దాదాపు 34 శాతానికి పైగా వర్షపాత లోటు ఏర్పడింది. కేవలం కొన్ని ఉత్తరాంధ్ర, కోస్తా జిల్లాలు మినహా మిగిలిన జిల్లాలన్నీ తీవ్ర వర్షాభావాన్ని ఎదుర్కొన్నాయి.
రాయలసీమపై గరిష్ట ప్రభావం:కరువు బారిన పడిన మొత్తం మండలాల్లో సింహభాగం రాయలసీమ జిల్లాల్లోనే ఉన్నాయి. వైఎస్సార్ కడప (37 మండలాలు), శ్రీసత్యసాయి (29), అనంతపురం (28), నంద్యాల (28), అన్నమయ్య (25), చిత్తూరు (24) జిల్లాల్లో పరిస్థితి దారుణంగా మారింది. అన్నమయ్య జిల్లాలో అత్యధికంగా 60 శాతానికి పైగా వర్షపాత లోటు నమోదైంది.
డెల్టా ప్రాంతాల్లోనూ ఎండిన పొలాలు:సాధారణంగా సమృద్ధిగా నీరుండే ఉమ్మడి కృష్ణా, గుంటూరు, బాపట్ల, ప్రకాశం జిల్లాల్లోని పలు మండలాలు కూడా నీటి కొరతతో కరువు జాబితాలోకి చేరాయి.
అడుగంటిన ప్రధాన జలాశయాలు ఎల్ నినో ప్రభావంతో కృష్ణా, గోదావరి, పెన్నా బేసిన్లలో ఎగువ నుంచి వచ్చే ఇన్‌ఫ్లోలు దారుణంగా పడిపోయాయి:సగానికి పడిపోయిన నీటి నిల్వలు:రాష్ట్రంలోని ప్రధాన జలాశయాల్లో ప్రస్తుత నీటి నిల్వలు గత ఏడాదితో పోలిస్తే దాదాపు 45 శాతానికి పైగా తగ్గిపోయాయి.
శ్రీశైలం & నాగార్జున సాగర్:గత ఏడాది ఇదే సమయానికి దాదాపు నిండుకుండల్లా ఉన్న శ్రీశైలం, సాగర్ జలాశయాల్లో నీటి నిల్వలు అట్టడుగు స్థాయికి చేరాయి.
సోమశిల, కండలేరు:నెల్లూరు, రాయలసీమ తాగు, సాగునీటి అవసరాలు తీర్చే సోమశిలలో నీటి మట్టం 73 టీఎంసీల నుంచి ఏకంగా 19 టీఎంసీలకు, కండలేరులో 17 టీఎంసీలకు పడిపోవడం భవిష్యత్ తాగునీటి సరఫరాపై పెను ఆందోళన రేకెత్తిస్తోంది.
ప్రభుత్వ చర్యలు – రైతులకు ఊరట ప్రణాళికలు :రైతు రుణాల రీషెడ్యూల్:కరువు ప్రభావిత మండలాల్లో పంట రుణాలు తీసుకున్న రైతులకు ఉపశమనం కలిగించేలా బ్యాంకర్లతో మాట్లాడి రుణాల రీషెడ్యూలింగ్ ప్రక్రియను చేపట్టాలని అధికారులు ఆదేశించారు.
పంటల బీమా & ఇన్‌పుట్ సబ్సిడీ:ఈ-క్రాప్ (e-Crop) డేటా ఆధారంగా నష్టపోయిన పంటలను పక్కాగా సర్వే చేసి, క్లెయిమ్‌లు మరియు పెట్టుబడి రాయితీలను త్వరగా జమ చేసేలా కార్యాచరణ సిద్ధం చేస్తున్నారు.
తాగునీరు, పశుగ్రాసం సరఫరా:గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో తాగునీటి ఎద్దడి రాకుండా ముందస్తుగా బోర్లు, ట్యాంకర్ల ద్వారా నీటి సరఫరా చేయడం, పశువులు వలస వెళ్లకుండా సైలేజ్, ఎండుగడ్డి పంపిణీకి డిపోలను ఏర్పాటు చేయాలని జిల్లా కలెక్టర్లకు స్పష్టమైన ఆదేశాలు జారీ అయ్యాయి.
ఈసారి ఖరీఫ్ సీజన్‌ను ఎల్ నినో తీవ్రంగా దెబ్బకొట్టడంతో, రాబోయే రబీ సీజన్‌కు అయినా ఈశాన్య రుతుపవనాలు అనుకూలిస్తాయా లేదా అని అన్నదాతలు ఆకాశం వైపు ఆశగా ఎదురుచూస్తున్నారు.