రైల్వే స్టేషన్ల పేర్ల వెనుక ఆసక్తికరమైన విషయాలు.. జంక్షన్, రోడ్డు, టెర్మినస్లకు అర్థం ఇదీ!
రైల్వే స్టేషన్ల పేర్ల చివర జంక్షన్, రోడ్డు, టెర్మినస్ లేదా సెంట్రల్ అని ఎందుకు చేరుస్తారో తెలుసా? బ్రిటిషర్ల కాలం నాటి నిబంధనలు మరియు భౌగోళిక పరిస్థితుల ఆధారంగా రైల్వే స్టేషన్లకు ఆ పేర్లు ఎలా వచ్చాయనే ఆసక్తికర విషయాలు ఇక్కడ తెలుసుకోండి.
భారతీయ రైల్వే వ్యవస్థ ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద నెట్వర్క్లలో ఒకటిగా కొనసాగుతోంది. ప్రతిరోజూ లక్షలాది మంది ప్రయాణించే రైల్వే స్టేషన్ల పేర్లను మనం గమనిస్తూనే ఉంటాం. అయితే చాలా స్టేషన్ల పేర్ల చివర జంక్షన్, రోడ్డు, టెర్మినస్ లేదా సెంట్రల్ వంటి పదాలు కనిపిస్తుంటాయి. ఈ పదాల వెనుక నిర్దిష్టమైన అర్ధాలు, చారిత్రక నేపథ్యం దాగి ఉన్నాయి. ప్రయాణికుల సౌలభ్యం మరియు రైలు మార్గాల నిర్వహణ కోసం బ్రిటిషర్ల కాలంలోనే ఈ వర్గీకరణను ఏర్పాటు చేశారు.
రైల్వే రూట్ల పరంగా చూస్తే, కనీసం మూడు వేర్వేరు మార్గాలు కలిసే స్టేషన్ను 'జంక్షన్' అని పిలుస్తారు. ఉదాహరణకు సికింద్రాబాద్ జంక్షన్లో వివిధ ప్రాంతాల నుంచి రైళ్లు వచ్చి కలుస్తుంటాయి. ఇక ప్రధాన పట్టణాలకు లేదా నగరాలకు కాస్త దూరంగా, బయట ప్రాంతాలలో నిర్మించిన స్టేషన్లకు 'రోడ్డు' అని పేరు పెడతారు. ఉదాహరణకు శ్రీకాకుళం రోడ్డు స్టేషన్ ప్రధాన పట్టణానికి దూరంగా ఉంటుంది. అలాగే ఒక వైపు నుంచి వచ్చిన రైలు మార్గం ముందుకు వెళ్లే అవకాశం లేక అక్కడితోనే ముగిసే ప్రదేశాలను 'టెర్మినస్' లేదా టెర్మినల్ అంటారు. ఉదాహరణకు ముంబైలోని లోకమాన్య తిలక్ టెర్మినస్ ఇందుకు నిదర్శనం.
బ్రిటిష్ కాలంలో అత్యంత ప్రాముఖ్యమైన, రద్దీగా ఉండే ప్రధాన స్టేషన్లకు 'సెంట్రల్' అనే పేరును పెట్టడం జరిగింది. ఉదాహరణకు చెన్నై సెంట్రల్ స్టేషన్ ఈ కోవలోకి వస్తుంది. అంతేకాకుండా, పాకిస్థాన్లో కూడా 'హైదరాబాద్' పేరుతో ఒక ప్రాంతం ఉండటంతో, నాటి బ్రిటిష్ పాలకులు గందరగోళం నివారించడానికి నాంపల్లి స్టేషన్ను 'హైదరాబాద్ దక్కన్'గా నామకరణం చేశారు. ఇలా ప్రయాణ సౌలభ్యం, చారిత్రక పరిణామాల ఆధారంగా రైల్వే స్టేషన్ల నామకరణం జరిగింది.