కాప్‌-31 సదస్సులో ఇరాన్ సంచలన డిమాండ్
సూర్య అంతర్జాతీయ డెస్క్: టర్కీలోని అంటాల్యా వేదికగా జరుగుతున్న ఐక్యరాజ్యసమితి 31వ వాతావరణ సదస్సు (COP31) వేదికగా ఇరాన్ అధ్యక్షుడు మసూద్ పెజెష్కియాన్ అంతర్జాతీయ సమాజం ముందు కీలక డిమాండ్‌ను ఉంచారు. అమెరికా మరియు ఇజ్రాయెల్ జరిపిన సైనిక దాడుల వల్ల తమ దేశంలో తీవ్రమైన పర్యావరణ విధ్వంసం జరిగిందని, దానికి తగిన ఆర్థిక పరిహారం చెల్లించాలని ఆయన స్పష్టం చేశారు. ఈ దాడుల కారణంగా చమురు నిల్వ కేంద్రాలు మరియు ఇంధన మౌలిక సదుపాయాలు ధ్వంసమై, వాతావరణంలోకి సుమారు 1.5 మిలియన్ టన్నుల కార్బన్ డై ఆక్సైడ్ ఉద్గారాలు విడుదలయ్యాయని ఆయన సదస్సు దృష్టికి తీసుకెళ్లారు. శాంతి సమయాల్లో దేశాలు చేసుకునే పర్యావరణ ఒప్పందాలకు, యుద్ధ సమయాల్లో జరిగే పర్యావరణ నష్టానికి మధ్య జవాబుదారీతనాన్ని లింక్ చేయాల్సిన అవసరం ఎంతైనా ఉందని ఆయన ప్రపంచ దేశాలకు పిలుపునిచ్చారు.
ఇరాన్‌లోని దక్షిణ ప్రాంత ఇంధన కేంద్రాలు, టెహ్రాన్ సమీపంలోని స్టోరేజ్ ట్యాంకులు మరియు రక్షిత అటవీ ప్రాంతాలపై జరిగిన దాడుల వల్ల సహజ వనరులు తీవ్రంగా దెబ్బతిన్నాయని పెజెష్కియాన్ వివరించారు. ఒకవైపు గ్రీన్‌హౌస్ వాయువులను తగ్గించేందుకు అంతర్జాతీయ స్థాయిలో ప్రయత్నాలు జరుగుతుండగా, మరోవైపు సైనిక చర్యల ద్వారా మౌలిక సదుపాయాలను ధ్వంసం చేస్తూ కాలుష్యాన్ని పెంచడం విడ్డూరంగా ఉందని ఆయన విమర్శించారు. కేవలం ఇరాన్‌లోనే కాకుండా గాజాలో జరిగిన సైనిక కార్యకలాపాల వల్ల అక్కడి జల వనరులు, పర్యావరణ వ్యవస్థలు పూర్తిగా నాశనమయ్యాయని, యుద్ధ సమయాల్లో జరిగే ఈ పర్యావరణ నష్టాన్ని అంతర్జాతీయ సంస్థలు అధికారికంగా నమోదు చేయాలని ఆయన కోరారు.
ప్రస్తుతం అమలులో ఉన్న అంతర్జాతీయ వాతావరణ ఒప్పందాల ప్రకారం అభివృద్ధి చెందుతున్న దేశాలకు ఆర్థిక సహాయం అందించే నిబంధనలు ఉన్నప్పటికీ, యుద్ధాలు మరియు సైనిక దాడుల వల్ల కలిగే పర్యావరణ నష్టానికి పరిహారం చెల్లించే ప్రత్యేక యంత్రాంగం ఏదీ లేదు. ఈ లోపాన్ని సవరించి, సైనిక దాడుల వల్ల జరిగే పర్యావరణ నష్టానికి బాధ్యులైన దేశాల నుంచి పరిహారం వసూలు చేసేలా కొత్త అంతర్జాతీయ నిబంధనలను రూపొందించాలని ఇరాన్ పట్టుబడుతోంది. మరోవైపు తమ దేశంలో పునరుత్పాదక ఇంధన సామర్థ్యాన్ని గత రెండేళ్లలో 1,250 మెగావాట్ల నుంచి 6,150 మెగావాట్లకు పెంచామని, తద్వారా 2.5 మిలియన్ టన్నుల కర్బన ఉద్గారాలను నివారించగలిగామని ఇరాన్ అధ్యక్షుడు పేర్కొన్నారు.
పశ్చిమాసియాలో నెలకొన్న యుద్ధ వాతావరణం కేవలం ఆ ప్రాంతానికే పరిమితం కాకుండా ప్రపంచ వాతావరణ లక్ష్యాలపైనా తీవ్ర ప్రభావం చూపుతోందని పర్యావరణ నిపుణులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. హార్ముజ్ జలసంధిలో చమురు ట్యాంకర్లపై జరిగిన దాడుల వల్ల సముద్ర జలాల్లో భారీగా చమురు తెట్టు ఏర్పడి జలచరాలకు ముప్పు వాటిల్లిందని నివేదికలు చెబుతున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో కాప్‌-31 సదస్సులో ఇరాన్ లేవనెత్తిన యుద్ధ పరిహారం అంశం దౌత్యపరంగా మరియు పర్యావరణ పరంగా కొత్త చర్చలకు దారితీసింది. అయితే భౌగోళిక రాజకీయ విభేదాల మధ్య అగ్రరాజ్యాలు ఈ ప్రతిపాదనపై ఏ విధంగా స్పందిస్తాయనేది అంతర్జాతీయ వర్గాలలో ఆసక్తికరంగా మారింది.
