పాఠశాలల్లో శానిటరీ న్యాప్కిన్ల పంపిణీపై సుప్రీంకోర్టు ఆగ్రహం: వివరణ ఇవ్వని రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలకు షోకాజ్ నోటీసులు
సూర్య జాతీయ డెస్క్: దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న పాఠశాలల్లో చదువుతున్న బాలికలకు ఉచిత శానిటరీ న్యాప్కిన్లు, ప్రత్యేక మరుగుదొడ్ల వసతి కల్పించడంపై దాఖలైన ప్రజా ప్రయోజన వ్యాజ్యం (పిల్) విచారణ సందర్భంగా సుప్రీంకోర్టు తీవ్ర అసహనం వ్యక్తం చేసింది. కోర్టు గతంలో ఇచ్చిన స్పష్టమైన ఆదేశాలు ఉన్నప్పటికీ, వాటి అమలుకు సంబంధించి ఇప్పటివరకు కౌంటర్ అఫిడవిట్లు మరియు పురోగతి నివేదికలు దాఖలు చేయని పలు రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలకు అత్యున్నత న్యాయస్థానం షోకాజ్ నోటీసులు జారీ చేసింది. నిర్దేశిత సమయంలోగా నివేదికలు ఎందుకు సమర్పించలేదో వివరణ ఇవ్వాలని, లేనిపక్షంలో సంబంధిత శాఖల ప్రధాన కార్యదర్శులు స్వయంగా కోర్టుకు హాజరుకావాల్సి ఉంటుందని జస్టిస్ జేబీ పార్దివాలా, జస్టిస్ ఆర్. మహదేవన్లతో కూడిన ధర్మాసనం స్పష్టం చేసింది.
పాఠశాలల్లో రుతుస్రావ పరిశుభ్రత నిర్వహణ (మెన్స్ట్రువల్ హైజీన్ మేనేజ్మెంట్) రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 21 ప్రకారం జీవించే హక్కు మరియు గౌరవంతో కూడిన హక్కులో అంతర్భాగమని, అలాగే ఆర్టికల్ 21ఏ కింద ఉచిత, నిర్బంధ ప్రాథమిక విద్యా హక్కులో కీలకమని సుప్రీంకోర్టు పునరుద్ఘాటించింది. పాఠశాలల్లో నాణ్యమైన బయోడీగ్రేడబుల్ శానిటరీ ప్యాడ్ల పంపిణీ, వెండింగ్ మెషీన్లు, నీటి వసతితో కూడిన ప్రత్యేక మరుగుదొడ్లు మరియు సురక్షితమైన వ్యర్థాల నిర్వహణ వ్యవస్థలను ఏర్పాటు చేయాలని కోర్టు ఆదేశించింది. అయితే పలు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు ఈ ప్రాథమిక మౌలిక సదుపాయాల కల్పనను ఉదాసీనంగా తీసుకుంటూ కోర్టు అడిగిన వివరాలను సమర్పించకపోవడం పట్ల ధర్మాసనం తీవ్ర అసంతృప్తి వ్యక్తం చేసింది.
సరిపడా రుతు పరిశుభ్రత సదుపాయాలు, మరుగుదొడ్లు లేకపోవడం వల్ల ఏటా లక్షలాది మంది బాలికలు పాఠశాల చదువును అర్ధాంతరంగా మానేస్తున్నారని లేదా ప్రతినెలా తరగతులకు గైర్హాజరవుతున్నారని పిటిషనర్ కోర్టు దృష్టికి తీసుకువచ్చారు. పర్యావరణహితమైన బయోడీగ్రేడబుల్ న్యాప్కిన్లను విద్యార్థినులకు ఉచితంగా అందుబాటులో ఉంచాలని, ఈ విషయంలో కేంద్ర ప్రభుత్వంతో సమన్వయం చేసుకుంటూ రాష్ట్రాలు వెంటనే పూర్తి స్థాయి కార్యాచరణ నివేదికను సమర్పించాలని న్యాయస్థానం తేల్చిచెప్పింది. బాలికా విద్యకు ఆటంకం కలిగించే ఇలాంటి వ్యవస్థాగత లోపాలపై ఇకపై జాప్యాన్ని సహించేది లేదని హెచ్చరిస్తూ తదుపరి విచారణను వాయిదా వేసింది.