లిథియం-అయాన్ బ్యాటరీ వ్యర్థాల ఎగుమతిపై కేంద్రం నిషేధం: 'బ్లాక్ మాస్' ఎగుమతులకు బ్రేక్
సూర్య నేషనల్ & బిజినెస్ డెస్క్: దేశంలో ఎలక్ట్రిక్ వాహనాలు మరియు గ్రీన్ ఎనర్జీ రంగాల అవసరాలకు అత్యంత కీలకమైన ఖనిజాలను దేశీయంగానే ఒడిసిపట్టుకునే దిశగా కేంద్ర ప్రభుత్వం కీలక నిర్ణయం తీసుకుంది. లిథియం-అయాన్ బ్యాటరీ వ్యర్థాల నుంచి వెలువడే 'బ్లాక్ మాస్' ఎగుమతులపై కేంద్రం నిషేధం విధించినట్లు అధికారిక నివేదికలు వెల్లడించాయి. విలువైన కీలక ఖనిజాలు విదేశాలకు తరలిపోకుండా అడ్డుకుని, దేశీయ బ్యాటరీ రీసైక్లింగ్ పరిశ్రమను ప్రోత్సహించే లక్ష్యంతో ప్రభుత్వం ఈ కీలక అడుగు వేసింది.
పాత లేదా దెబ్బతిన్న లిథియం-అయాన్ బ్యాటరీలను ముక్కలుగా చేసి ప్రాసెస్ చేసినప్పుడు వెలువడే నల్లటి పొడి వంటి పదార్థాన్నే 'బ్లాక్ మాస్' అంటారు. ఇందులో అత్యంత విలువైన లిథియం, కోబాల్ట్, నికెల్, మాంగనీస్ వంటి కీలక ఖనిజాలు అధిక శాతంలో ఉంటాయి. ఇప్పటివరకు దేశంలోని పలు సంస్థలు ఈ బ్లాక్ మాస్ను ముడి రూపంలో విదేశాలకు ఎగుమతి చేస్తుండగా, ఆయా దేశాలు వాటిని శుద్ధి చేసి తిరిగి అధిక ధరలకు భారత్కు విక్రయిస్తున్నాయి.
కేంద్ర ప్రభుత్వం తాజాగా విధించిన ఎగుమతి నిషేధంతో ఈ కీలక ఖనిజాలన్నీ ఇకపై దేశంలోనే అందుబాటులో ఉండనున్నాయి. దీనివల్ల దేశీయంగా బ్యాటరీ రీసైక్లింగ్ యూనిట్లలో పెట్టుబడులు పెరగడమే కాకుండా, కొత్త బ్యాటరీల తయారీ కోసం విదేశీ దిగుమతులపై ఆధారపడటం గణనీయంగా తగ్గనుంది. 'నేషనల్ క్రిటికల్ మినరల్ మిషన్' లక్ష్యాలకు అనుగుణంగా తీసుకున్న ఈ నిర్ణయం, భారతదేశాన్ని క్లీన్ ఎనర్జీ మరియు బ్యాటరీ తయారీ రంగంలో స్వయం సమృద్ధి సాధించేలా చేయడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తుందని పారిశ్రామిక నిపుణులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.