మహిళల రాకపోకలపై ‘పింక్ ట్యాక్స్’: ఆఫీస్ ప్రయాణానికే జీతం హాంఫట్!

సూర్య ప్రత్యేక కథనం, హైదరాబాద్/న్యూఢిల్లీ సమాన పనికి సమాన వేతనం దక్కకపోవడమనేది (జెండర్ పే గ్యాప్) ఒక ఎత్తు అయితే, పని ప్రదేశానికి చేరుకోవడానికి పురుషుల కంటే మహిళలే ఎక్కువ సొమ్ము చెల్లించాల్సి రావడం మరో తీవ్రమైన వివక్షగా మారుతోంది. రవాణా రంగంలో మహిళలపై పడుతున్న ఈ అదనపు ఆర్థిక భారాన్ని అంతర్జాతీయ అధ్యయనాలు ‘రవాణా పింక్ ట్యాక్స్’  గా అభివర్ణిస్తున్నాయి. తక్కువ వేతనాలు అందుకునే మహిళలు సైతం భద్రత, కుటుంబ బాధ్యతల కోసం అధిక రవాణా ఖర్చులు భరించాల్సి రావడంతో వారి నికర వేతనం (టేక్-హోమ్ పే) భారీగా తగ్గిపోతోంది.

ఈ ఆర్థిక వ్యత్యాసానికి దారితీస్తున్న ప్రధాన కారణాలను పరిశీలిస్తే:

భద్రత కోసం అదనపు వ్యయం (సేఫ్టీ ప్రీమియం): చీకటి వేళల్లో వేధింపులు, లైంగిక దాడుల భయం, అరకొర వీధి దీపాలు మరియు రద్దీగా ఉండే ప్రజా రవాణా వ్యవస్థల కారణంగా మహిళలు చౌకైన బస్సులు, లోకల్ రైళ్లను వదిలేసి క్యాబ్‌లు, ఆటోలు లేదా ప్రైవేట్ వాహనాలను ఆశ్రయిస్తున్నారు. పురుషులు చివరి మైలు నడక ద్వారా సులభంగా పూర్తి చేయగలిగితే, మహిళలు మాత్రం ఇంటి గుమ్మం వరకు సురక్షితంగా చేరడానికి ఎక్కువ మొత్తం వెచ్చిస్తున్నారు.
‘ట్రిప్ చైనింగ్’ బహుళ ప్రయాణాల భారం పురుషుల ప్రయాణం సాధారణంగా ఇల్లు $\to$ ఆఫీస్ $\to$ ఇల్లు అన్నట్లుగా ఏకముఖంగా ఉంటుంది. కానీ ఇంటి బాధ్యతలు, పిల్లల సంరక్షణ మోస్తున్న మహిళలు ఒకే ప్రయాణంలో బహుళ గమ్యస్థానాలకు (ఇల్లు $\to$ స్కూల్ డ్రాప్ $\to$ కూరగాయల మార్కెట్ $\to$ ఆఫీస్ $\to$ పిల్లల పికప్ $\to$ ఇల్లు) వెళ్లాల్సి వస్తోంది. చాలా నగరాల్లో ప్రతి మార్పునకు కొత్త టికెట్ కొనుగోలు చేయాల్సి రావడంతో వారి రోజువారీ రవాణా ఖర్చు రెట్టింపు అవుతోంది.
దూరం తగ్గించుకోవడానికి తక్కువ జీతాలకే పరిమితం: ప్రయాణ సమయం, ప్రయాణంలో ఎదురయ్యే భద్రతా సమస్యలను తప్పించుకోవడానికి చాలామంది ప్రతిభావంతులైన మహిళలు దూరంగా ఉండే అధిక జీతాల ఉద్యోగాలను తిరస్కరించి, ఇంటికి సమీపంలో లభించే తక్కువ వేతనాలకే రాజీ పడుతున్నారు.
అరకొర మౌలిక వసతులు:** పసిపిల్లలను ఎత్తుకుని, వస్తువులను తీసుకుని వెళ్లేలా మెట్రో, బస్ స్టేషన్లలో ర్యాంప్‌లు, ఎస్కలేటర్లు లేకపోవడం, వీధుల్లో సీసీ కెమెరాల కొరత మహిళలను మరింత ఖరీదైన ప్రైవేట్ ప్రయాణాల వైపు నెడుతున్నాయి.

నగర ప్రణాళికలు, ప్రజా రవాణా రాయితీలు (మహిళలకు ఉచిత బస్సు ప్రయాణం వంటి పథకాలు), లాస్ట్-మైల్ సేఫ్టీ కనెక్టివిటీని పటిష్టం చేయకపోతే మహిళల శ్రామిక భాగస్వామ్యం మరింత దిగజారే ప్రమాదం ఉందని ఆర్థిక, సామాజిక వేత్తలు హెచ్చరిస్తున్నారు.