హార్ముజ్ జలసంధి దాడులతో చమురు ధరల సెగ
భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ మరియు స్టాక్ మార్కెట్లపై ప్రభావం ఎలా ఉండబోతోంది?
సూర్య బిజినెస్ & గ్లోబల్ ఎకానమీ డెస్క్ (ముంబై): మధ్యప్రాచ్యంలోని అత్యంత వ్యూహాత్మక సముద్ర మార్గమైన హార్ముజ్ జలసంధిలో భద్రతా పరిస్థితులు క్షీణించడం అంతర్జాతీయ ఇంధన మార్కెట్లలో ప్రకంపనలు సృష్టిస్తోంది. గడిచిన 24 గంటల వ్యవధిలోనే 5 వాణిజ్య నౌకలపై దాడులు జరగడం, సౌదీ-హౌతీ ఘర్షణలు తిరిగి తీవ్రరూపం దాల్చడంతో ప్రపంచవ్యాప్తంగా ముడి చమురు సరఫరాపై ఆందోళనలు ఒక్కసారిగా పెరిగాయి. తమ చమురు అవసరాల కోసం 85 శాతానికి పైగా దిగుమతులపైనే ఆధారపడే భారత్కు ఈ పరిణామం పెను సవాలుగా మారే అవకాశం ఉందని ఆర్థిక నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
హార్ముజ్ జలసంధి ఎందుకంత కీలకం?:
పర్షియన్ గల్ఫ్ను ఓమన్ గల్ఫ్ మరియు అరేబియా సముద్రంతో కలిపే ఈ ఇరుకైన సముద్ర మార్గం ప్రపంచ ఇంధన రవాణాకు జీవనాడి లాంటిది.
* ప్రపంచవ్యాప్తంగా రవాణా అయ్యే మొత్తం ముడి చమురులో దాదాపు 20 శాతం (రోజుకు సుమారు 2 కోట్ల బ్యారెళ్లు) ఈ జలసంధి గుండానే ప్రయాణిస్తుంది.
* సౌదీ అరేబియా, ఇరాక్, యూఏఈ, కువైట్ మరియు ఖతార్ వంటి ప్రధాన ఉత్పత్తి దేశాల నుంచి ఆసియా దేశాలకు, ముఖ్యంగా భారత్కు వచ్చే చమురు, ఎల్ఎన్జీ నౌకలకు ఇదే ప్రధాన మార్గం.
* ఇక్కడ నౌకలపై దాడులు పెరగడంతో షిప్పింగ్ కంపెనీలు ప్రత్యామ్నాయ మార్గాలను ఎంచుకోవాల్సి రావడం, నౌకల బీమా ప్రీమియంలు భారీగా పెరగడం వల్ల రవాణా వ్యయం తడిసి మోపెడవుతోంది.
భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ & రూపాయిపై ప్రభావం:
అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో బ్రెంట్ క్రూడ్ ఆయిల్ ధరలు ఎగబాకితే భారత్ దిగుమతి బిల్లు భారీగా పెరుగుతుంది. దీనివల్ల దేశ కరెంట్ అకౌంట్ లోటు పెరగడంతో పాటు, డాలర్తో పోలిస్తే రూపాయి మారకం విలువపై ఒత్తిడి పెరిగే ప్రమాదం ఉంది. ఇంధన ధరలు పెరిగితే రవాణా ఖర్చులు పెరిగి, నిత్యావసర వస్తువుల ధరలు ఎగబాకే (ద్రవ్యోల్బణం) అవకాశం ఉండటంతో ఆర్బీఐ వడ్డీ రేట్ల నిర్ణయాలపైనా దీని ప్రభావం పడనుంది.
స్టాక్ మార్కెట్లో ఏయే రంగాలపై ఎలాంటి ప్రభావం?:
ప్రతికూల ప్రభావం ఎదుర్కొనే రంగాలు (నష్టపోయేవి):
1. ఆయిల్ మార్కెటింగ్ కంపెనీలు: ముడి చమురు ధరలు పెరిగినప్పటికీ దేశీయంగా పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలను వెంటనే పెంచలేని పరిస్థితుల్లో ఐఓసీ , బీపీసీఎల్ , హెచ్పీసీఎల్ వంటి సంస్థల మార్జిన్లపై ఒత్తిడి పడుతుంది.
2. ఏవియేషన్ (విమానయాన రంగం): విమాన ఇంధనం ధరలు పెరగడం వల్ల ఇండిగో , స్పైస్జెట్ వంటి విమానయాన సంస్థల నిర్వహణ ఖర్చులు భారీగా పెరుగుతాయి.
3. పెయింట్స్ & కెమికల్స్: పెయింట్స్, టైర్లు మరియు స్పెషాలిటీ కెమికల్స్ తయారీలో ముడి చమురు ఆధారిత ఉత్పత్తులను ఎక్కువగా వాడతారు కాబట్టి ఏషియన్ పెయింట్స్, బెర్జర్ పెయింట్స్ వంటి కంపెనీల లాభదాయకతపై ప్రభావం పడుతుంది.
సానుకూల ప్రభావం ఉండే రంగాలు (లాభపడేవి):
1. అప్స్ట్రీమ్ ఆయిల్ కంపెనీలు: ముడి చమురు ఉత్పత్తి చేసే ఓఎన్జీసీ , ఆయిల్ ఇండియా వంటి సంస్థలకు అంతర్జాతీయ ధరల పెరుగుదల వల్ల మెరుగైన ఆదాయం లభించే అవకాశం ఉంటుంది.
2. రక్షణ రంగం : మధ్యప్రాచ్య ఉద్రిక్తతల నేపథ్యంలో రక్షణ పరికరాలు, డ్రోన్ నిరోధక వ్యవస్థల తయారీ సంస్థలపై మదుపర్ల దృష్టి పెరుగుతుంది.
మదుపర్లకు వ్యూహం:
ముడి చమురు ధరల కదలికలు స్థిరపడే వరకు చమురు ఆధారిత రంగాల షేర్లలో అప్రమత్తంగా ఉండాలని మార్కెట్ విశ్లేషకులు సూచిస్తున్నారు. స్వల్పకాలిక ఒడిదుడుకులను తట్టుకునేందుకు బలమైన ఫండమెంటల్స్ ఉన్న దేశీయ బ్యాంకింగ్, ఫార్మా మరియు ఐటీ రంగాల వైపు మదుపర్లు మొగ్గు చూపే అవకాశం ఉంది.