99వ వడిలో అద్వానీ.. 1995 గుజరాత్ సంక్షోభంపై నాటి వ్యాఖ్యలు

సూర్య నేషనల్ డెస్క్: భారతీయ జనతా పార్టీ (బీజేపీ) వ్యవస్థాపక నేత, మాజీ ఉప ప్రధాని లాల్ కృష్ణ అద్వానీ నవంబర్ 8 నాటికి 99వ వడిలోకి అడుగుపెడుతున్నారు. ఈ సందర్భంగా 1995లో గుజరాత్‌లో బీజేపీ తొలి ప్రభుత్వం ఎదుర్కొన్న తీవ్రమైన సంక్షోభంపై ఆయన ‘ఇండియా టుడే’కు ఇచ్చిన పాత ఇంటర్వ్యూలోని ఆసక్తికర వ్యాఖ్యలు మరోసారి వెలుగులోకి వచ్చాయి. క్రమశిక్షణ గల పార్టీగా పేరుగాంచిన బీజేపీలో, తొలిసారిగా ప్రభుత్వం ఏర్పడిన కొద్ది నెలలకే తిరుగుబాటు తలెత్తడం.. ఆ సంక్షోభాన్ని ముందే ఊహించలేకపోయినందుకు అద్వానీ వ్యక్తిగతంగా బాధ్యతను స్వీకరించిన తీరు నాటి రాజకీయ వర్గాల్లో సంచలనం రేపింది.

గుజరాత్‌లో తొలి ప్రభుత్వం.. శంకర్‌సింగ్ వాఘేలా తిరుగుబాటు
1995 మార్చిలో కేశూభాయ్ పటేల్ నాయకత్వంలో గుజరాత్‌లో బీజేపీ పూర్తి మెజారిటీతో అధికారంలోకి వచ్చి ‘కిరీటంలో కలికితురాయి’గా నిలిచింది. అయితే పార్టీ సీనియర్ నేత శంకర్‌సింగ్ వాఘేలా 50 మందికి పైగా ఎమ్మెల్యేలతో తిరుగుబాటు జెండా ఎగురవేసి ఖజురహో రిసార్టుకు తరలించడంతో ప్రభుత్వం కూలిపోయే ప్రమాదంలో పడింది. అప్పట్లో పార్టీ జనరల్ సెక్రటరీగా ఉన్న నరేంద్ర మోదీకి అద్వానీ అధిక ప్రాధాన్యతనిస్తున్నారని, అందుకే అసంతృప్తి రాజుకుందన్న విమర్శలు వచ్చాయి. అయితే చివరకు అటల్ బిహారీ వాజ్‌పేయి మధ్యవర్తిత్వంతో కేశూభాయ్ స్థానంలో సురేష్ మెహతాను సీఎంగా నియమించడంతో అక్టోబర్ 7న విశ్వాస పరీక్షలో నెగ్గి ప్రభుత్వం గట్టెక్కింది.

‘నాదే వ్యక్తిగత బాధ్యత’: నాటి ఇంటర్వ్యూలో అద్వానీ
ఆ పరిణామాల అనంతరం ‘ఇండియా టుడే’కు ఇచ్చిన ఇంటర్వ్యూలో అద్వానీ అత్యంత నిజాయితీగా స్పందించారు. "గుజరాత్‌లో ఇంతటి తీవ్ర సంక్షోభం వస్తుందని ముందే పసిగట్టలేకపోవడానికి నాదే వ్యక్తిగత బాధ్యత. ఈ విషయంలో ఎవరిపైనా నెపం మోపదల్చుకోలేదు" అని ఆయన కుండబద్దలు కొట్టారు. ఎప్పుడూ ఆరోగ్యంగా ఉండే వ్యక్తికి అకస్మాత్తుగా తీవ్ర జ్వరం లేదా అనారోగ్యం సోకితే ఆందోళన చెందుతామని, గుజరాత్ సంక్షోభం కూడా బీజేపీకి అలాంటిదేనని ఆయన పోల్చారు. అయితే ఆ సంక్షోభం నుంచి బయటపడి పార్టీ భవిష్యత్తులో మరింత బలంగా ఎదుగుతుందని ఆయన నాడే ధీమా వ్యక్తం చేశారు.

కాంగ్రెస్‌తో పోలికపై సూటి వ్యాఖ్య
బీజేపీ కూడా క్రమశిక్షణ తప్పి కాంగ్రెస్ బాటలోనే నడుస్తోందా అన్న ప్రశ్నకు అద్వానీ తీవ్రంగా స్పందిస్తూ, "కాంగ్రెస్ క్షీణించిన, విలువలు లేని పార్టీ అన్న భావనే ఆ ప్రశ్నలో అంతర్లీనంగా ఉంది. ప్రజలు మాపై ఎంతో నమ్మకం పెట్టుకున్నారు కాబట్టే ఆ ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు. ఆ సంక్షోభం ముగిసి ప్రభుత్వం నిలబడింది. కేంద్రంలో అధికారంలో లేకపోయినా దేశ రాజకీయాల్లో ప్రధాన పార్టీగా బీజేపీ ఎదిగిందనడానికి ఈ పరిణామాలే నిదర్శనం" అని అద్వానీ వివరించారు. పార్టీ వ్యవస్థాపకుడిగా ఎదురైన ఆటుపోట్లను హుందాగా ఎదుర్కొన్న అద్వానీ 99వ జన్మదినం సందర్భంగా ఆనాటి జ్ఞాపకాలు రాజకీయ విశ్లేషకులను ఎంతగానో ఆకట్టుకుంటున్నాయి.