పాత చెత్తకుప్పలకు జీవం పోస్తున్న స్వచ్ఛ భారత్ మిషన్-అర్బన్ 2.0

సూర్య జాతీయ డెస్క్: దేశంలోని నగరాల్లో పాత చెత్తకుప్పల స్థానంలో పచ్చని ఎకో పార్కులు, మియావాకి అడవులు మరియు ఆధునిక వ్యర్థాల శుద్ధి కేంద్రాలు వెలుస్తున్నాయి. స్వచ్ఛ భారత్ మిషన్-అర్బన్ (SBM-U) 2.0 లో భాగంగా చేపట్టిన 'లక్ష్య జీరో డంప్‌సైట్' మరియు 'డంప్‌సైట్ రెమెడియేషన్ యాక్సిలరేటర్ ప్రోగ్రామ్' (DRAP) ద్వారా దీర్ఘకాలిక వ్యర్థాల శుద్ధి పనులు వేగవంతమయ్యాయి. జనవరి నుండి డిసెంబర్ 2025 మధ్యకాలంలో దేశవ్యాప్తంగా 3.66 కోట్ల మెట్రిక్ టన్నుల పాత వ్యర్థాలను శాస్త్రీయంగా శుద్ధి చేయగా, 29 రాష్ట్రాలలోని 459 పట్టణ స్థానిక సంస్థలు తమ డంప్‌సైట్లను పూర్తిస్థాయిలో పునరుద్ధరించి భూములను స్వాధీనం చేసుకున్నాయి.

ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని గోరఖ్‌పూర్ డంప్‌సైట్‌కు చెందిన 40 ఎకరాల భూమిని బయోమైనింగ్ ద్వారా రోజుకు 400 టన్నుల చొప్పున వ్యర్థాలను వేరుచేసి 'కచ్రే సే కంచన్ రాప్తి ఎకో పార్క్'గా తీర్చిదిద్దారు. పచ్చిక బయళ్లు, వాకింగ్ ట్రాక్‌లు, సోలార్ లైటింగ్ మాత్రమే గాక మహిళల స్వయం సహాయక బృందం 'శక్తి కి రసోయి' పేరుతో రెస్టారెంట్ నిర్వహిస్తూ రోజువారీగా 500 మంది సందర్శకులకు సేవలు అందిస్తోంది. ఢిల్లీలోని 70 ఎకరాల భల్స్వా డంప్‌సైట్‌లో జూలై 31, 2026 నాటికి 99.07 లక్షల మెట్రిక్ టన్నుల పాత వ్యర్థాలను శుద్ధి చేసి సగానికి పైగా భూమిని పునరుద్ధరించారు.

మహారాష్ట్రలోని నాగ్‌పూర్‌కు చెందిన భండేవాడి డంపింగ్ యార్డ్‌లో 10 లక్షల మెట్రిక్ టన్నుల వ్యర్థాలను తొలగించి పదార్థాల పునరుద్ధరణ, కంపోస్టింగ్, వేస్ట్-టు-ఎనర్జీ సిస్టమ్స్ వంటి ఆధునిక సౌకర్యాలను అందుబాటులోకి తెచ్చారు. అదేవిధంగా కర్ణాటకలోని రాయచూర్ యకాలస్‌పుర డంప్‌సైట్‌లో 62,252 మెట్రిక్ టన్నుల వ్యర్థాలను తొలగించి, పునరుద్ధరించిన 22 ఎకరాల భూమిలో 60,000 వెదురు మరియు స్థానిక మొక్కలతో 5-7 ఎకరాల విస్తీర్ణంలో మియావాకి అడవిని పెంచుతున్నారు. SBM-U పోర్టల్, స్వచ్ఛ సర్వేక్షణ్ మూల్యాంకనాల పర్యవేక్షణతో భారతీయ నగరాలు బహిరంగ డంపింగ్ నుంచి శాస్త్రీయ వ్యర్థ నిర్వహణ వైపు వేగంగా అడుగులు వేస్తున్నాయి.