'జల్ సంచయ్ జన్ భాగీదారి'కి విశేష స్పందన

దేశవ్యాప్తంగా 1.58 కోట్లకు పైగా భూగర్భ జలాల పునరుద్ధరణ నిర్మాణాలు
న్యూఢిల్లీ: ప్రజల భాగస్వామ్యంతో నీటి భద్రతను బలోపేతం చేసే లక్ష్యంతో భారత ప్రభుత్వం చేపట్టిన 'జల్ సంచయ్ జన్ భాగీదారి' (JSJB) కార్యక్రమం దిగ్విజయంగా కొనసాగుతోంది. సెప్టెంబర్ 3, 2026 నాటికి దేశవ్యాప్తంగా 1.58 కోట్లకు పైగా కృత్రిమ భూగర్భ జలాల పునరుద్ధరణ (రీఛార్జ్) నిర్మాణాలను పూర్తి చేసినట్లు అధికారులు వెల్లడించారు.

2024 సెప్టెంబర్ 6న ప్రారంభమైన ఈ కార్యక్రమం సమాజం, కార్పొరేట్ సామాజిక బాధ్యత, వ్యయం అనే '3C'ల సూత్రంతో 'సంపూర్ణ ప్రభుత్వం - సంపూర్ణ సమాజం' విధానంలో కొనసాగుతోంది. జూన్ 2026లో ఈ కార్యక్రమాన్ని 'జల్ శక్తి అభియాన్: క్యాచ్ ది రెయిన్'తో అనుసంధానించి 'JSJB: CTR'గా వ్యవహరిస్తున్నారు.

సహకార సమాఖ్య వ్యవస్థతో నీటి సంరక్షణ
న్యూఢిల్లీలో ఇటీవల జరిగిన జల్ శక్తి మంత్రిత్వ శాఖ విభాగాల సదస్సులో కేంద్ర-రాష్ట్రాల మధ్య సహకారాన్ని బలోపేతం చేయడం, నీటి మౌలిక సదుపాయాలు, 'జల్ జీవన్ మిషన్ 2.0' వంటి అంశాలపై విస్తృతంగా చర్చించారు. నీటి సంరక్షణపై ప్రజల్లో మరింత అవగాహన పెంచేందుకు 'జల్ ఉత్సవ్'ను ప్రోత్సహించాలని, ప్రజాప్రతినిధులు, రైతులు, అధికారులతో అంతర్రాష్ట్ర అధ్యయన పర్యటనలు నిర్వహించాలని ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ సూచించారు.

కొరియా జిల్లాలో 'ఆవా పానీ ఝోకీ' ఉద్యమం ద్వారా 1,260 మందికి పైగా రైతులు తమ భూముల్లో 5 శాతాన్ని రీఛార్జ్ చెరువుల కోసం కేటాయించారు. దీనివల్ల భూగర్భ జలమట్టాలు 3 నుండి 4 మీటర్లు పెరిగాయి.

ప్రకాశం జిల్లాలోని మురుగుమ్మి, మారెల్ల, తంగేళ్ల గ్రామాలు కొండ నుండి లోయ వరకు విధానాన్ని అవలంబించి జల సంరక్షణ నిర్మాణాలు చేపట్టాయి. దీనివల్ల సుమారు 5,900 మందికి భూగర్భ జల లభ్యత మెరుగుపడి వ్యవసాయ, పాడి పరిశ్రమలకు ఊతం లభించింది. 'ఛాటా' పథకం కింద ఇళ్ల పైకప్పుల వర్షపు నీటి సేకరణ, 'ఏఆర్‌యూఏ' పథకం ద్వారా జలాశయాల పునరుజ్జీవనం వేగవంతంగా సాగుతున్నాయి. జాజ్‌పూర్ జిల్లాలోనే వందలాది రీఛార్జ్ షాఫ్ట్‌లు, వర్షపు నీటి సేకరణ వ్యవస్థలను అందుబాటులోకి తెచ్చారు.

స్థానిక సమాజాల ప్రాచీన సంప్రదాయాలకు సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని జోడించి అమలు చేస్తున్న ఈ కార్యక్రమం, దేశంలో భూగర్భ జలమట్టాల పెంపునకు విప్లవాత్మక బాటలు వేస్తోంది.