ప్రపంచ ఆత్మహత్య నివారణ దినోత్సవం 2026

దృక్పథాన్ని మార్చడం, సంభాషణను ప్రారంభించడం
న్యూఢిల్లీ: ఆత్మహత్య నివారణ అనేది కేవలం ఒక ప్రజారోగ్య అత్యవసర సమస్య మాత్రమే కాదని, అది సమాజం మొత్తానికీ సంబంధించిన ఒక సామూహిక బాధ్యత అని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ (WHO) మరియు అంతర్జాతీయ ఆత్మహత్య నివారణ సంఘం (IASP) స్పష్టం చేశాయి. ప్రతి సంవత్సరం సెప్టెంబర్ 10న పాటించే ప్రపంచ ఆత్మహత్య నివారణ దినోత్సవం (WSPD) 2026 సందర్భంగా, "ఆత్మహత్యపై దృక్పథాన్ని మార్చడం - సంభాషణను ప్రారంభించడం" అనే ప్రధాన సందేశాన్ని ప్రపంచవ్యాప్తంగా వ్యాప్తి చేస్తున్నారు. మౌనం, కళంకం, అపోహలను వీడి బహిరంగంగా మాట్లాడటం, సానుభూతితో మద్దతుగా నిలవడమే ఈ కార్యక్రమ ముఖ్య ఉద్దేశం.

ప్రెస్ ఇన్ఫర్మేషన్ బ్యూరో (PIB) అందించిన వివరాల ప్రకారం, ప్రపంచవ్యాప్తంగా 15-29 సంవత్సరాల వయస్సు ఉన్న యువతలో మరణానికి ఆత్మహత్యే మూడో ప్రధాన కారణంగా నిలుస్తోంది. ప్రతి ఆత్మహత్య మరణానికి దాదాపు 20 ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయని గణాంకాలు చెబుతున్నాయి. భారతదేశంలోనూ 2017లో లక్ష మందికి 9.9గా ఉన్న ఆత్మహత్యల రేటు 2022 నాటికి 12.4కు పెరిగిన నేపథ్యంలో, కేంద్ర ప్రభుత్వం బహుళ-రంగాల విధానంతో 2022లోనే 'జాతీయ ఆత్మహత్య నివారణ వ్యూహాన్ని' (NSPS) ప్రారంభించింది. 2030 నాటికి దేశంలో ఆత్మహత్యల మరణాలను 10 శాతానికి తగ్గించడమే దీని లక్ష్యం.

బాధితులకు తక్షణ మానసిక సేవలు అందించేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం ప్రవేశపెట్టిన 'టెలి-మానస్' (Tele-MANAS) హెల్ప్‌లైన్‌లు (14416 / 1-800-891-4416) అత్యంత కీలక పాత్ర పోషిస్తున్నాయి. 36 రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల్లోని 53 సెల్స్ ద్వారా ఆగస్టు 6, 2026 నాటికి 43.25 లక్షలకు పైగా ఉచిత కౌన్సెలింగ్ కాల్స్‌ను ఈ వ్యవస్థ నిర్వహించింది. అలాగే 'జిల్లా మానసిక ఆరోగ్య కార్యక్రమం' (DMHP) పరిధిని 767 జిల్లాలకు విస్తరించడంతో పాటు, విద్యార్థుల్లో మానసిక ఒత్తిడిని జయించేందుకు పాఠశాల స్థాయిల్లో 'మనోదర్పణ్', 'రాష్ట్రీయ కిశోర్ స్వస్థ్య కార్యక్రమం' వంటి జోక్యాలను విస్తృతంగా చేపడుతున్నారు. సంభాషణలతోనే మార్పు సాధ్యమని, ముందస్తు మద్దతుతో ప్రాణాలను కాపాడుకోవచ్చని ఈ దినోత్సవం పునరుద్ఘాటిస్తోంది.